loading/hleð
(15) Blaðsíða 13 (15) Blaðsíða 13
hans óvenjustórar. Algeng stærð mynda hans eftir 1970 er 140 x 180 cm. Þessi stærð reynir enn meir á myndbygginguna. Þær þurfa mikið andrúm. Þrátt fyrir að Karl gangi einungis út frá formum og innra samspili þeirra við liti í anda konkretismans, má greina náttúruupplifun að baki, einkum í gvassmyndunum, enda gefa nöfn margra verka hans það til kynna eins og Haust, Vetur, Haustnæturskuggar o.s.frv. Má segja að í gvassmyndum hans hafi hið Ijóðræna í verkum Richard Mortensens, en einnig Ijóðræna abstraktsjónin með hina sterku náttúrusamsvörun, aðeins náð að losa um formfestuna. í nýrri myndum Karls og einnig í nokkrum gvassmyndum frá sjöunda áratugnum má oft sjá skína í eldri liti á fletinum sem málað hefur verið yfir eða form sem bætt hefur verið við eða tekið af. Við þetta fær myndflöturinn óvænt líf og ákveðna hreyfingu. Orsökin fyrir þessu er að Karl vinnur beint á myndflötinn í olíumyndum sínum og breytir þeim stöðugt eins og um margar skissur væri að ræða, þrátt fyrir stærð flatarins. Slík vinnubrögð eru mjög andstæð því hvernig hann vinnur með litinn í rýminu og þeirri rökhyggju sem virðist liggja að baki verkum hans. Þau eru fremur í anda expressjónískra aðferða þar sem slík bein og óheft tjáning er viðhöfð og útkoman getur iðulega komið á óvart. Gvassmyndirnar sem Karl vann að um 20 ára skeið þurfti hann aftur á móti að vinna mjög hratt og þar var síðari breyting óhugsandi. Karl hefur því þjálfað og agað sig mjög í slíkum vinnubrögðum. III Ef litið er á heildarferil Karls Kvarans er augljóst að hann hefur sett list sinni afar þröngar skorður og er slíkt einstigi næsta vandratað en innan þessara marka hafa verk hans verið rökræn í þróun í átt að mýkri formum og meiri hreyfingu. Jafnframt eru þau frekar innhverf og lokuð og öðlast næstum táknrænt gildi og trúarlegt inntak. Þau eru aldrei afleiðing ytri aðstæðna heldur ætíð innri þarfar. Þær breytingar sem orðið hafa á verkum hans eru aldrei byltingarkenndar heldur leiðir hvert tímabil af öðru á markvissan hátt. Hann vinnur að sömu hugmyndinni í mörgum myndum, endurtekur, breytir og myndar þannig síbreytileika, hrynjandi þar sem engu er ofaukið. Karl er óvenju kröfuharður listamaður og gagnrýnir sífellt verk sín. List hans hefur verið stöðug þróun rannsókna og uppgötvana og hver sigur hefur leitt til nýrrar sóknar. Þessar uppgötvanir notar hann til að vinna frekar úr því sem fyrir er án þess að um verulegar stökkbreytingar sé að ræða til að komast að kjarnanum. Sem dæmi mætti taka kvenformið sem sástfyrst í verkum hans um 1950. Það kemurfram einangrað og mjög stílfært í myndum hans um 1970 og enn í síðustu verkum hans, þar sem hann spilar á endurtekninguna. Þessi kvenform birtast einangruð eða fleiri saman í röð, síðan leysast þau smám saman upp í endurtekningunni og þannig skapast sjálfstætt línuspil og hrynjandi á myndfletinum. Hver mynd fær innbyrðis flæði eða ein myndin býður annarri heim eins og tilbrigði um stef í tónlist. Karl hlustar mikið á kammertónlist og oft hefur verið bent á að konkret myndlist nálgist tónlistina hvað mest í sínu óhlutlæga eðli. Halldór Björn Runólfsson benti á þessi tengsl kammerverka við list Karls í grein um sýningu hans í Listmunahúsinu árið 1984: 13


Karl Kvaran

Ár
1986
Tungumál
Íslenska
Blaðsíður
40


Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þessa bók, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þessa bók: Karl Kvaran
http://baekur.is/bok/875a2b79-5b82-4691-9cfa-2885ab90238f

Tengja á þessa síðu: (15) Blaðsíða 13
http://baekur.is/bok/875a2b79-5b82-4691-9cfa-2885ab90238f/0/15

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Bækur.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.