Leita | Ítarleit | Titlar
Bók

Íslenzk þjóðlög


Höfundur:
Bjarni Þorsteinsson 1861-1938

Útgefandi:
S.L. Møller, 1906

í Gegni Textaleit

998 blaðsíður




Skrár
PDF (165,6 KB)
HQ PDF (409,6 KB)
JPG (364,9 KB)
TXT (2,2 KB)

Deila


Senda á Facebook Senda á Facebook
Senda á Twitter Senda á Twitter
Senda sem tölvupóst Senda sem tölvupóst





þú þarft að vera með Adobe Reader Plugin til að skoða þessa síðu.

get Adobe Reader


þau í þvi töluvert lík skapferli þjóðarinnar, seuí þau hat'a
mýndázt hjá. Sapnarleg þjóðlög hverrar þjóðar seni Í!(\ eru
aÖ vissu leyti sem hold ai' hennar holdi og bein af liennar
beiniuii; og svo er einnig um þjóðlög vor. Jafnvel lögin við
drykkjuvísur og ástavisur vorar í'rá fyrri öldum eru harla lík
seinum og rólegum sálmalðgum; það var lika eins og sam-
vaxið eðli tvisöngsins að syngja hann seint. og draga endar
nótu hverrar hendingar lengi.
Úr því kom fram á 18. öld og það fram undir miðja 11».
öld höfuni vjer yiirleitt ekki þekkt annan fleirraddaðan söng
en tvísönginn, og hefur hann tíðkazt hjer 'frá þvi mjög
snenuna á öldum og allt fram á þennan dag A hann
verður sjerstaklega minnzt síðar. En ýms eldri handrit vor
hera þess Ijósan vott, að áður fyrri, á 16. og 17. öld og ef
til vill í'yr, liefur hjer einnig verið sungið þríraddað og
fjórraddað, og eru nokkur slík lög úr gömlum, íslenzkiiin
liandrilum tekin upp í safn þeita. Einna merkast í þessu
efni er handritið AM. 102, 8™ frá 17. öld, er sýnir oss ýmsar
tegundir af fleirrödduðum söng, sera þá var um hönd hafður
á íslandi, og verður niinnzt á það handrit siðar. 1 nr. 98 i
Rasks safni er sýnishorn af reglulegum kanón; er hann tví-
raddaður, en hvor röddin tekur það upp aptur, sem hin er
ný-búin að syngja, eins og sjá má, þar sem þetta lag er
nóterað (Heyr þú oss himnum á). Fleiri dæmi upp á
slíka kanóna, og þá þriraddaða, linnast í islenzkum hand-
rituni, og eru þau til færð i safni þessu.
Allur slikur íleirraddaður söngur mun hafa lagzt hjer
uiður eptir að kom frani á 18. öld, en tvisöngurinn verið
tiðkaður þeini inun raeir; og niörg lög hafa menn þá i'arið
að syngja i tvísöng, er ekki voru áður sungin svo; við það
færðusl þau smátt og smátt ytir i hina lýdisku tóntégund,
þvi það virðist svo, sem sú tóntegund eigi lang-bezt við tvi-
sönginn og sje honum eiginlegust. Jafnframt þessu fóru á
18. öld og tyrri hluta lí). aldar að myndast þjóðlög einnig í
öðrum tóntegunduin, t. d. í almennri dúr-tóntegund, og
einnig fóru sum þjóðlögin þá að verða dálitið fjörugri;
sjást þar áhrif útlendra, veraldlegra laga, sem um það leyti