Leita | Ítarleit | Titlar
Bók

Íslenzk þjóðlög


Höfundur:
Bjarni Þorsteinsson 1861-1938

Útgefandi:
S.L. Møller, 1906

í Gegni Textaleit

998 blaðsíður




Skrár
PDF (162,0 KB)
HQ PDF (406,9 KB)
JPG (361,9 KB)
TXT (2,1 KB)

Deila


Senda á Facebook Senda á Facebook
Senda á Twitter Senda á Twitter
Senda sem tölvupóst Senda sem tölvupóst





þú þarft að vera með Adobe Reader Plugin til að skoða þessa síðu.

get Adobe Reader


24 Inngangur.
Ríkini hét, capalín sinn, í'ekk hann til at kenna söngiisl
ok versgerð. Rikini var klerkr góðr, bæði diktaði hann
val ok versaði, ok svá glöggr var hann i söngiist ok minn-
igr, at hann kunni utanbókar allan söng á tólf mánuðum,
bæði í dagtíðum ok óttusöngum, með öruggri tóna setning
ok hljóða grein, ok þi réðust margra góðra manna börn
undir höud þessum tvehn meistarum, sumir at nema iátínu,
en aðrir söng,~ eða hvárttveggja------------. Við þessum tók
Ríkini prestr öllum-----------------ok elskaði sem einka sonu.
------------. Hér mátti sjá um öll hús biskupsstólsins mikla
iðn ok athöfn: sumir iásu heilagar ritningar, sumir rituðu,
sumir sungu, sumir námu, sumir kenndu,------------ok þegar
signum var til tíða gort, skunduðu allir þegar ór sínum
smákofum til kirkjunnar. — — — Meðr tiða upphafning
hófst i kirkjunni fagrlig samhljóðan söngsins í kórinum,
ok hófst sætlig hljóð raddanna".1) Hjer má og, svona
snemma á öldum, sjá hinn fyrsta vísi til kvennfræðsiu vor
á meðal eða jafnvel til samskóla fyrir karla og konur, þótt
ótrúlegt þyki; því svo stendur skrifað, eptir að taldir eru
upp margir, er á þennan skóla gengu og urðu siðan him'r
mestu fræðimenn, guðfræðingar, latínumenn og söngmenn:
„tar var ok í fræðinæmi hreinferðug jungfrú, er Inguim hét.
(Jngum þessum var hon lægri í sögðum bóklistum, kenndi
hon mörgum grammaticam, ok fræddi hvern, er nema
vildi".2) Sjálfur var Jón biskup Ögmundarson hinn. mesti
söngmaður, eins og síðar verður getið. Stóð skóli þessi á
Hólum með miklum blóma einnig á 14. öld i tið Lárenziusar
biskups Kálfssonar, er var söngmaður mikill og hinn mesti
smekkmaður í þeirri fræðigrein. Um hann stendur svo
skráð: „Lét hann jafnan, meðan hann var biskup, skóla
halda merkiligan; gengu til skóla jafnan iimtán eðr fleiri;
Síra Valþjóf skipaði hann rectorem chori, skyldi hann
skipa, hvat hverr skyldi syngja; lét hann ok saman kalla
presla ok djákna ok alla klerka fyrir stærstu hátíðir, jól ok.
páska, Mariumessur; —-------Öll summum festum söng
') Bisk. siig. I. 289—240. 2) I. 241.