Leita | Ítarleit | Titlar
Bók

Íslenzk þjóðlög


Höfundur:
Bjarni Þorsteinsson 1861-1938

Útgefandi:
S.L. Møller, 1906

í Gegni Textaleit

998 blaðsíður




Skrár
PDF (170,6 KB)
HQ PDF (425,5 KB)
JPG (378,2 KB)
TXT (2,2 KB)

Deila


Senda á Facebook Senda á Facebook
Senda á Twitter Senda á Twitter
Senda sem tölvupóst Senda sem tölvupóst





þú þarft að vera með Adobe Reader Plugin til að skoða þessa síðu.

get Adobe Reader


og 1igurat-söng". Sú grein hljóðar svo: „iPað kallast choral-
söngur, sem hefur jafnar nótur, og nefnist eptir þeim, sem
liann hefur fyrstur fundið, Gregorianskur söngur, og iná hann
sjást í Grallaranum allvíða, einkum i latinusöng. Figurat-
söngur kallast sá, sem ekki hefur allar nótur jafnar, heldur
sumar lengri en sumar styttri, og nefnist eptir autore, sem
hann hefur fyrst fundið, Ambrosianskur söngur; þessi er all-
víða í Grallaranum á ísleuzkum sálmum, seih misjafnar nótur
hafa. Og er þetta svo hin stytzta og einfaldasta undirvísun
uiu grallarasönginn fyrir tyrones, og þá, sem lítt iðkaðir eru
i sönglistinni". — I>etta örstutta ágrip var hin eina söngfræði,
sem íslendingar höfðu við að styðjast í hálfa aðra öld, allt
þangað til söngfræðis-ágrip Magnúsar Stephensens kom út,
aptan við sálmabókina 1801. 3?essi Appendix Þórðar biskups
er prentaður orðrjettur aptan við allar útgáfur Grallarans
eptir þetta, og er hin siðasta útgáfa hans, hin niijánda,
geliu út á Hóluni 1779.
Eptir þessum nótum og þessari söngfræði var söngur
kenndur bæði í Hólaskóla og í Skálholtsskóla. Ekki er hægt
að sanna, að annar söngur hafi verið kenndur þar en sálma-
söngur Grallarans og hátíðasöngur sá, sem þar er nóteraður
og að miklu leyti er tekinn úr Breitendichs kóralbók. En
mikil likindi eru til þess, að eitthvað meira hati verið kennt
þar, bæði fleiri og önnur sálmalög, lög við andleg kvæði
og jafnvel lög við veraldleg kvæði. Að til hafi veriö mjög
mikið af andlegum lögum á 17. og 18. öld, sem gengu manna
á milli, á það bendir annað eins sönglaga-safn eins og Hym-
nodia sacra Guðmundar Högnasonar prests í Vestinanna-
eyjum, skrifað 1742, og sem hefur inni að halda yíir 100
andleg lög eða lög við sálma og andleg kvæði, og engin
þeirra eru í Grallaranum eða Hólabókunum; finnst mjer ekk-
ert eðlilegra, en að eitthvað af slikum lögum hali verið
kennt á skólunum jafnhliða Grallarasöngnum. Og að til hafi
verið töluvert af veraldlegum lögum, bæði útlendum og inn-
lendum, á það bendir meðal annars formáli Eggerts Óbafs-
sonar fyrir kvæðum hans, þar sem hann segir: „Um þessi
kvæði öll má eg það segja í einu orði, að þau sjeu ýmisleg,